Şirketin finansal tablolarını okuyabilmek, değer yatırımcısının en temel becerisidir. Bilanço, gelir tablosu ve nakit akışı tablosu — bu üç belge bir şirketin mali sağlığını tüm boyutlarıyla ortaya koyar.
3 Temel Finansal Tablo
1. Bilanço (Balance Sheet)
Şirketin belirli bir tarihteki varlıkları, yükümlülükleri ve öz sermayesini gösterir. Temel denklem:
- Varlıklar: Nakit, alacaklar, stoklar, duran varlıklar (fabrika, makine)
- Yükümlülükler: Kısa vadeli borçlar, uzun vadeli krediler, ödenecekler
- Öz sermaye: Hissedarların şirketteki payı (Varlıklar − Yükümlülükler)
2. Gelir Tablosu (Income Statement)
Belirli dönemde (3 ay, 1 yıl) şirketin gelirlerini, maliyetlerini ve kâr/zararını gösterir:
| Kalem | Ne Gösterir? | Önemli Mi? |
|---|---|---|
| Net Satışlar | Dönem toplam geliri | ✅ Büyüme takibi |
| FAVÖK (EBITDA) | Amortisman ve faiz öncesi kâr | ✅ Operasyonel kârlılık |
| Net Kâr | Tüm kesintiler sonrası nihai kâr | ✅ F/K hesabı için |
| Hisse Başı Kazanç (EPS) | Her hisse için düşen net kâr | ✅ Hisse performansı |
3. Nakit Akışı Tablosu
Şirketin gerçekte ne kadar nakit ürettiğini gösterir. Kâr değil, nakit akışı hayatta kalmayı belirler:
- Faaliyet nakit akışı: Asıl işten gelen para — en önemli gösterge
- Yatırım nakit akışı: Fabrika, ekipman alım satımı
- Finansman nakit akışı: Borç ödemeleri, temettü, sermaye artışı
En Önemli Finansal Oranlar
| Oran | Formül | Yaygın Yorum |
|---|---|---|
| F/K (P/E) | Fiyat ÷ Hisse Başı Kazanç | Düşük = potansiyel ucuz; sektörle karşılaştır |
| PD/DD (P/B) | Piyasa Değeri ÷ Defter Değeri | <1 = defter değerinin altında, potansiyel değer |
| ROE | Net Kâr ÷ Öz Sermaye | >%15 genellikle güçlü kârlılık |
| Net Borç/FAVÖK | Net Borç ÷ FAVÖK | <2x sağlıklı; >4x dikkat |
| Temettü Verimi | Yıllık Temettü ÷ Hisse Fiyatı | Yüksek = cazip gelir ama sürdürülebilirlik önemli |
Pratik Okuma Rehberi: Adım Adım
- Büyüme var mı? Net satışlar yıldan yıla artıyor mu?
- Kârlı mı? Faaliyet kârı marjı pozitif mi?
- Borç yükü ne kadar? Net Borç / FAVÖK oranı incelenir
- Nakit üretiyor mu? Faaliyet nakit akışı sürekli pozitif mi?
- Değerleme makul mü? F/K ve PD/DD sektör ortalamasıyla karşılaştırılır
Türkiye'de halka açık şirketlerin tüm finansal tabloları KAP (Kamuyu Aydınlatma Platformu) üzerinden herkese açıktır. BorsaPusula'da her hisse sayfasında KAP bildirimi linkine ve temel finansal oranlara doğrudan erişebilirsiniz.
Trend Durumu ve Temel Analiz
BorsaPusula hisse sayfalarında F/K, PD/DD, ROE ve temettü verimi gibi temel veriler, trend durumuyla (Güçlü Trend / Trend Bozuldu / Yatay) birlikte sunulur. Trend durumu fiyatın seyrini, temel veriler şirketin kendisini betimler.